“Het is onze ver­ant­woor­de­lijk­heid als cul­tuur­sec­tor om met digitale innovatie te ex­pe­ri­men­te­ren”

De kracht van 'phygital'

Hoe kijken jullie binnen LOV2030 naar digitale innovatie?

Collega Jonas Rutgeerts cureert als programmaregisseur Innovation de projecten rond digitalisering. Voor ons gaat digitaal in de eerste plaats niet over techniek, maar over verbeelding, verbinding en reflectie.

We willen onderzoeken hoe digitaal kan helpen om verhalen te versterken en om thema’s zoals democratie of klimaat tastbaarder te maken. Tegelijk blijft de kritische reflex belangrijk: wat betekent digitaal voor ethiek, voor inclusie, of voor online echokamers waarin je vooral gelijkgestemde stemmen hoort?”

Heb je een concreet voorbeeld van jullie digitale plannen?

“Een van de projecten waar we nu al mee bezig zijn, is ‘MetaLOV’. Dat wordt een soort digital twin van de regio, een virtuele wereld van LOV2030. Geen letterlijke kopie, maar een digitale omgeving waarin we iconische plekken op een nieuwe manier tonen en waar we ook ruimte maken voor creaties die speciaal voor het digitale ontwikkeld worden.

Het wordt een plek waar je LOV2030 ook virtueel kunt beleven. Niet iedereen kan fysiek naar Leuven komen, maar via MetaLOV kunnen mensen toch meegenieten. Denk aan lezingen of schrijversresidenties die zich perfect lenen om daar te worden ontsloten.

MetaLOV moet een virtuele laag zijn die het programma verrijkt: een omgeving waar je als bezoeker kunt rondkijken, nieuwe invalshoeken kunt ontdekken en waar makers kunnen experimenteren met vormen die in het fysieke stadsweefsel niet altijd mogelijk zijn.”

Hoe zien jullie de wisselwerking tussen fysiek en digitaal?

“Wij geloven sterk in de kracht van phygital: een combinatie van fysieke plekken met een digitale component. Dat kan inhoudelijk veel betekenen.

Stel dat je in een ‘phygital box’ kunt ervaren hoe Leuven eruitziet als het onder water staat door een klimaatramp? Of juist hoe de stad positief verandert als er meer groen komt? Via artistieke installaties of gamification kun je mensen meenemen in keuzes die op het terrein soms moeilijk liggen.”

Digitale innovatie heeft natuurlijk ook een ecologische impact. Hoe gaan jullie daarmee om?

“Dat is een uitdaging die de jury ons expliciet heeft meegegeven. Digitalisering heeft een voetafdruk, dus we moeten er verantwoord mee omgaan.

We werken nauw samen met het klimaatnetwerk Leuven2030 en letten erop met welke leveranciers we in zee gaan. We willen de carbonimpact zo laag mogelijk houden en tegelijk ruimte creëren voor digitale verbeelding.”

Welke digitale initiatieven willen jullie de komende jaren versterken?

“In Leuven bestaan al interessante trajecten. Link in de Kabel en 30CC hebben Shift opgezet, een digitaal jeugdhuis. Er wordt ook gewerkt aan een innovation lab. En Werktank ondersteunt digitale kunstenaars. Dat zijn evoluties waar we graag mee onze schouders onder zetten.”

Daarnaast werken we aan het ‘Fantastic Institute for Digital Fabulation’, waar partners samenwerken rond digitale kunst en storytelling. We gaan ervoor zorgen dat dit soort projecten geen eenmalige dingen worden, maar dat er duurzame structuren uit ontstaan en dat cultuur en technologie elkaar blijven vinden.”

Hoe kijk je zelf naar technologie in cultuur?

“Ik zie veel mogelijkheden, maar ook verantwoordelijkheden voor cultuur. Digitale evoluties hebben positieve en negatieve kanten. En los van de negatieve kanten die er wel degelijk zijn, vind ik het onze taak als cultuursector om kunstenaars te stimuleren om ermee te experimenteren. 

Waarom? Omdat we dat deel van de samenleving niet alleen mogen overlaten aan puur commerciële initiatieven die vooral op winst gericht zijn. Jongeren leven al voor een groot stuk in virtuele omgevingen. Als kunst en cultuur daar afwezig zijn, missen we een kans. We willen met LOV2030 zeker ruimte maken om die wereld te claimen en er onze waarden in te leggen.”

Hoe kunnen we daar als cultuursector werk van maken? 

Door samen te werken. Ook binnen LOV2030 zetten we sterk in op brede samenwerkingen. KU Leuven is een vanzelfsprekende partner, maar ook netwerken zoals Leuven MindGate zijn belangrijk.

We zoeken aansluiting bij cultuurorganisaties in de regio, bij festivals zoals and&, en bij andere culturele hoofdsteden die rond digitalisering werken.

Hub-C en Cultuurconnect zien we als waardevolle kennispartners om expertise te delen en de sector digitaal sterker te maken.”